Udostępnij

Rząd zamrozi ceny gazu. „Doraźna pomoc nie rozwiązuje problemu”

18.11.2026

– Nie możemy pozwolić na to, żeby ludzie cierpieli z powodu decyzji o wojnie na Bliskim Wschodzie, które zapadały gdzieś za oceanami – tak premier Donald Tusk uzasadniał decyzję o zamrożeniu cen gazu od przyszłego roku. Projekt w tej sprawie został przyjęty w ciągu kilku dni i bez konsultacji. Zdaniem ekspertów takie podejście nie rozwiązuje źródła problemu.

197,29 zł za MWh – na takim poziomie ma pozostać cena gazu w 2027 roku, mimo wzrostów cen na globalnych rynkach. To kolejna w ostatnich latach tego typu reakcja na globalne wstrząsy energetyczne. Obecny oraz poprzedni rząd mroził już ceny prądu, a w tym roku ustalono też maksymalne ceny paliw na stacjach.

Kto zapłaci za mrożenie?

Jak wskazywała Kancelaria Premiera, ceny gazu osiągają w tym roku poziom nawet 450 zł za MWh, co oznaczałoby znaczne podwyżki dla odbiorców. Mrożenie ceny poniżej 200 zł ma objąć m.in.: 7,5 mln gospodarstw domowych, wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe oraz podmioty świadczące ważne usługi publiczne, np. szkoły i szpitale.

Rząd szacuje, że to rozwiązanie pozwoli oszczędzić ponad 1800 zł w gospodarstwach domowych wykorzystujących gaz do ogrzewania.

Zgodnie z rządowym projektem cena gazu w rozliczeniach za 2027 r. zostanie ograniczona ustawowym limitem. To oznacza, że nawet jeśli gaz zdrożeje na rynku hurtowym, sprzedawca nie będzie mógł podnieść stawki dla odbiorców objętych ochroną – tłumaczy Ministerstwo Energii.

Firmy zajmujące się sprzedażą gazu otrzymają rekompensatę pokrywającą różnicę wynikającą ze stosowania ceny maksymalnej. Ile będzie to kosztować? W projekcie ustawy na finansowanie rekompensat przewidziano około 6,2 mld zł w latach 2027-2028 (mniej więcej 4,6 mld zł w 2027 r. oraz około 1,6 mld zł w 2028 r.).

Kto zapłaci za mrożenie cen gazu? Resort energii wyjaśnia, że środki będą pochodzić ze specjalnej, wprowadzonej ustawą, daniny w wysokości 10 proc. określonych przychodów netto zobowiązanego przedsiębiorstwa. Według ustawy zapłacą ją firmy posiadające koncesję na obrót gazem ziemnym. Ani sama ustawa, ani komunikaty rządu nie wskazują na konkretne przedsiębiorstwa. Jednak, jak zauważa portal wysokienapiecie.pl, jest tylko jeden podmiot spełniający ten warunek – Orlen. Firma jak dotąd nie odniosła się do projektu ustawy.

Środki z daniny zostaną przeznaczone na rekompensaty dla sprzedawców gazu, którzy będą stosować ustawową cenę maksymalną paliw gazowych w rozliczeniach z odbiorcami chronionymi.

Brak długofalowych rozwiązań

Poza zamrożeniem cen gazu na przyszły rok ustawa przedłuża też do końca 2030 roku obowiązek stosowania taryf zatwierdzanych przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki wobec gospodarstw domowych i pozostałych uprawnionych odbiorców.

Ustawa została przyjęta przez rząd w ciągu kilku dni i bez konsultacji. Teraz zajmie się nią parlament, a ostatecznie wejście w życie będzie zależało od podpisu prezydenta.

Rząd argumentuje, że takie działania uchronią odbiorców przed skutkami wzrostu cen gazu na globalnych rynkach, jednak szczegóły rozwiązania budzą wątpliwości. Począwszy od tego, że mrożenie – czyli de facto dopłata do cen gazu – obejmuje wszystkich, w tym najlepiej zarabiających, aż po fakt, że zamrożona cena nie skłania do oszczędności (która mogłaby realnie ograniczyć wydatki na import gazu).

Jak zauważa Piotr Kleinschmidt z think tanku Forum Energii, na kolejne wzrosty cen energii w ostatnich latach państwo odpowiada obniżkami VAT, mrożeniem cen, dopłatami do paliw czy bonem ciepłowniczym.

– Oczywiście taka pomoc jest potrzebna, kiedy ludzie nie są w stanie zapłacić rachunków. Ale zamrożenie ceny nie zmniejsza ilości paliwa potrzebnego do ogrzania domu. Sama osłona nie przygotowuje nas na kolejny kryzys, bo nie usuwa przyczyn, które ten kryzys powodują – podkreśla.

Rząd wiele mówi o dywersyfikacji importu gazu. W ostatnich latach udało nam się skutecznie odejść od kupowania gazu z Rosji, a coraz większą rolę odgrywa gaz ze Stanów Zjednoczonych. To wcale nie chroni przed wzrostem cen, szczególnie w sytuacji szoku na globalnych rynkach paliw – i nie stanowi długofalowego rozwiązania.

Nowa edycja raportu Forum Energii pt. Transformacja ciepłownictwa w Polsce pokazuje, że ogrzewanie – a przede wszystkim paliwa do ogrzewania – stanowią dla polskiego społeczeństwa ogromny i rosnący koszt.

W latach 2015-2024 szacunkowy koszt samych paliw kopalnych wykorzystywanych do ogrzewania wyniósł niemal 300 mld zł. A w samym 2023 roku – z powodu kryzysu wywołanego rosyjską inwazją na Ukrainę – koszt paliw i energii do ogrzewania wynosił około 74 mld zł.

Wahania globalnych rynków wpływają na nasze portfele

– Tak duże wahania pokazują, jak mocno jesteśmy wystawieni [narażeni] na zmiany sytuacji na globalnych rynkach paliw i energii – wskazuje Kleinschmidt.

Przyczyną naszej podatności na te wstrząsy – tłumaczy ekspert – jest to, że ogrzewanie wciąż opieramy przede wszystkim na spalaniu paliw kopalnych, których ceny zależą od sytuacji na międzynarodowych rynkach.

– Sprowadzanie ich z różnych kierunków poprawia bezpieczeństwo dostaw, ale nie usuwa ryzyka cenowego – dodaje.

Co w takim razie można zrobić, żeby uchronić nas przed podwyżkami i mrożeniem cen, za które w ten czy inny sposób ktoś płaci?

– Myślę, że ważną rolę mogą tu mieć do odegrania: elektryfikacja ogrzewania, większe wykorzystywanie pomp ciepła rozwijanych razem z odnawialnymi źródłami energii – ocenia Kleinschmidt.

Zmiana źródła ciepła czy termomodernizacja to indywidualne wybory, ale rząd może wspierać je, wskazując strategiczne kierunki dla sektora ogrzewnictwa oraz wspierając takie rozwiązania. Tak robią niektóre inne kraje Europy.

– Wielka Brytania przedstawiła plan modernizacji domów – dokumenty strategiczne dotyczące elektryfikacji i ogrzewania. Francja także ma swój plan elektryfikacji – mówi Kleinschmidt, zachęcając do podobnych działań.

Czytaj na SmogLab: „Fala termomodernizacji”: gigantyczna szansa i gigantyczne zagrożenie [OPINIA]

–

Zdjęcie tytułowe: StockMediaSeller/Shutterstock

Autor

Patryk Strzałkowski

Dziennikarz specjalizujący się w tematyce klimatycznej, środowiskowej i sprawach zagranicznych. Laureat nagrody Dziennikarz dla planety – nagrody Radia ZET im. Andrzeja Woyciechowskiego. Absolwent programu Oxford Climate Journalism Network i Polskiej Szkoły Reportażu.

Udostępnij

Zobacz także

Wspierają nas

Partnerzy portalu

Partner cyklu "Miasta Przyszłości"

Partner cyklu "Żyj wolniej"

Partner naukowy

Bartosz Kwiatkowski

Dyrektor Frank Bold, absolwent prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, wiceprezes Polskiego Instytutu Praw Człowieka i Biznesu, ekspert prawny polskich i międzynarodowych organizacji pozarządowych.

Patrycja Satora

Menedżerka organizacji pozarządowych z ponad 15 letnim stażem – doświadczona koordynatorka projektów, specjalistka ds. kontaktów z kluczowymi klientami, menadżerka ds. rozwoju oraz PR i Public Affairs.

Joanna Urbaniec

Dziennikarka, fotografik, działaczka społeczna. Od 2010 związana z grupą medialną Polska Press, publikuje m.in. w Gazecie Krakowskiej i Dzienniku Polskim. Absolwentka Krakowskiej Szkoła Filmowej, laureatka nagród filmowych, dwukrotnie wyróżniona nagrodą Dziennikarz Małopolski.

Przemysław Błaszczyk

Dziennikarz i reporter z 15-letnim doświadczeniem. Obecnie reporter radia RMF MAXX specjalizujący się w tematach miejskich i lokalnych. Od kilku lat aktywnie angażujący się także w tematykę ochrony środowiska.

Hubert Bułgajewski

Ekspert ds. zmian klimatu, specjalizujący się dziedzinie problematyki regionu arktycznego. Współpracował z redakcjami „Ziemia na rozdrożu” i „Nauka o klimacie”. Autor wielu tekstów poświęconych problemom środowiskowym na świecie i globalnemu ociepleniu. Od 2013 roku prowadzi bloga pt. ” Arktyczny Lód”, na którym znajdują się raporty poświęcone zmianom zachodzącym w Arktyce.

Jacek Baraniak

Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego na kierunku Ochrony Środowiska jako specjalista ds. ekologii i ochrony szaty roślinnej. Członek Pracowni na Rzecz Wszystkich Istot i Klubu Przyrodników oraz administrator grupy facebookowej Antropogeniczne zmiany klimatu i środowiska naturalnego i prowadzący blog „Klimat Ziemi”.

Martyna Jabłońska

Koordynatorka projektu, specjalistka Google Ads. Zajmuje się administacyjną stroną organizacji, współpracą pomiędzy organizacjami, grantami, tłumaczeniami, reklamą.

Przemysław Ćwik

Dziennikarz, autor, redaktor. Pisze przede wszystkim o zdrowiu. Publikował m.in. w Onet.pl i Coolturze.

Karolina Gawlik

Dziennikarka i trenerka komunikacji, publikowała m.in. w Onecie i „Gazecie Krakowskiej”. W tekstach i filmach opowiada o Ziemi i jej mieszkańcach. Autorka krótkiego dokumentu „Świat do naprawy”, cyklu na YT „Można Inaczej” i Kręgów Pieśni „Cztery Żywioły”. Łączy naukowe i duchowe podejście do zagadnień kryzysu klimatycznego.

Jakub Jędrak

Członek Polskiego Alarmu Smogowego i Warszawy Bez Smogu. Z wykształcenia fizyk, zajmuje się przede wszystkim popularyzacją wiedzy na temat wpływu zanieczyszczeń powietrza na zdrowie ludzkie.

Klaudia Urban

Zastępczyni redaktora naczelnego SmogLabu. Z wykształcenia mgr ochrony środowiska. Z portalem związana od 2021 roku. Wcześniej redaktorka Odpowiedzialnego Inwestora. Pisze głownie o zdrowiu, żywności, lasach, gospodarce odpadami i zielonych inwestycjach.

Maciej Fijak

Redaktor naczelny SmogLabu. Z portalem związany od 2021 r. Autor kilkuset artykułów, krakus, działacz społeczny. Pisze o zrównoważonych miastach, zaangażowanym społeczeństwie i ekologii.

Sebastian Medoń

Z wykształcenia socjolog. Interesuje się klimatem, powietrzem i energetyką – widzianymi z różnych perspektyw. Dla SmogLabu śledzi bieżące wydarzenia, przede wszystkim ze świata nauki.

Tomasz Borejza

Współzałożyciel SmogLabu. Dziennikarz naukowy. Wcześniej/czasami także m.in. w: Onet.pl, Przekroju, Tygodniku Przegląd, Coolturze, prasie lokalnej oraz branżowej.