Udostępnij

Naukowcy wykazali, że ptaki mają zdolność świadomego myślenia

01.10.2020

Gdy człowiek stawia się ponad innymi gatunkami jako „jedyna istota myśląca”, nauka przytacza kolejny dowód, że nie powinien być tego taki pewien. Nowe badania mózgów wron na niemieckim uniwersytecie ujawniają bowiem oszałamiające odkrycie: ptaki posiadają nie tylko duży spryt, ale również są świadome otaczającego ich świata. Innymi słowy, mają subiektywne doświadczenia.

Świadomość zaobserwowano wcześniej wyłącznie u ssaków naczelnych (np. małp). Odkrycie jej u ptaków oznacza, że możemy ponownie zweryfikować nasze rozumienie tego, w jaki sposób ona powstaje. I jest to zaskoczenie nawet dla naukowców, bo ptasi mózg nie posiada tak zwanej kory nowej, zaangażowanej w odbieranie i przetwarzanie wrażeń zmysłowych, planowanie i wykonywanie ruchów oraz procesy poznawcze – m.in. pamięć, myślenie i funkcje językowe.

Czytaj także: Pomimo zakazu lotów, wydano zgodę na jeden kurs. Pasażerami były zagrożone ptaki

“Wyniki naszych badań otwierają nowy sposób spojrzenia na ewolucję świadomości i jej neurobiologiczne ograniczenia” – powiedział fizjolog zwierząt Andreas Nieder z Uniwersytetu w Tybindze, gdzie przeprowadzono badania.

Jak wyglądał eksperyment?

Nieder i jego współpracownicy zaprojektowali eksperyment, aby sprawdzić, czy ptaki mogą mieć subiektywne doświadczenia. Przetestowali go na dwóch wronach. Najpierw ptaki szkolono, aby reagowały na bodźce wzrokowe – pokazano im ekrany, na których wyświetlane były światła; jeśli wrona je zobaczyła, miała poruszyć głową. Większość świateł była czysta i jednoznaczna, łatwa do zobaczenia; wrony niezawodnie potwierdzały, że je widzą.

Niektóre światła były jednak znacznie trudniejsze do zauważenia – krótkie i słabe. W tym przypadku wrony czasami zgłaszały, że widzą sygnały, a czasami nie. Właśnie przez to zjawisko badacze mogą mówić o subiektywnym doświadczeniu zmysłowym.

Każdej wronie pokazano w sumie około 20 tysięcy sygnałów rozłożonych na dziesiątki sesji. W międzyczasie elektrody wszczepione do ich mózgów rejestrowały ich aktywność neuronalną. Kiedy wrony wysyłały odpowiedź “tak” na ujrzenie bodźca, naukowcy rejestrowali ich aktywność neuronalną (w okresie między zobaczeniem światła a udzieleniem odpowiedzi). Kiedy odpowiedź brzmiała “nie”, nie zaobserwowano podwyższonej aktywności. Połączenie było tak wiarygodne, że można było przewidzieć reakcję wron na podstawie aktywności ich mózgu.

“Nasze wyniki niezbicie pokazują, że komórki nerwowe na wyższych poziomach przetwarzania mózgu wrony są pod wpływem subiektywnych doświadczeń, a dokładniej wytwarzają subiektywne doświadczenia” – podkreśla Nieder.

“Ostatni wspólny przodek ludzi i wron żył 320 milionów lat temu. Jest możliwe, że świadomość percepcji powstała wtedy i od tamtej była pory była przekazywana. W każdym razie, zdolność świadomego doświadczenia może być realizowana w mózgach o różnej strukturze i niezależnie od kory mózgowej” – dodaje badacz.

__

Źródło: Science Alert

Zdjęcie: Shutterstock

Autor

Karolina Gawlik

Dziennikarka i trenerka komunikacji, publikowała m.in. w Onecie i „Gazecie Krakowskiej”. W tekstach i filmach opowiada o ludziach, nauce i mieście. Autorka krótkiego dokumentu „Świat do naprawy”. Łączy naukowe i duchowe podejście do zagadnień kryzysu klimatycznego.

Udostępnij

Zobacz także

Wspierają nas

Partner portalu

Partner cyklu "Miasta Przyszłości"

Partner cyklu "Żyj wolniej"

Partner naukowy

Joanna Urbaniec

Dziennikarka, fotografik, działaczka społeczna. Od 2010 związana z grupą medialną Polska Press, publikuje m.in. w Gazecie Krakowskiej i Dzienniku Polskim. Absolwentka Krakowskiej Szkoła Filmowej, laureatka nagród filmowych, dwukrotnie wyróżniona nagrodą Dziennikarz Małopolski.

Przemysław Błaszczyk

Dziennikarz i reporter z 15-letnim doświadczeniem. Obecnie reporter radia RMF MAXX specjalizujący się w tematach miejskich i lokalnych. Od kilku lat aktywnie angażujący się także w tematykę ochrony środowiska.

Hubert Bułgajewski

Ekspert ds. zmian klimatu, specjalizujący się dziedzinie problematyki regionu arktycznego. Współpracował z redakcjami „Ziemia na rozdrożu” i „Nauka o klimacie”. Autor wielu tekstów poświęconych problemom środowiskowym na świecie i globalnemu ociepleniu. Od 2013 roku prowadzi bloga pt. ” Arktyczny Lód”, na którym znajdują się raporty poświęcone zmianom zachodzącym w Arktyce.

Jacek Baraniak

Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego na kierunku Ochrony Środowiska jako specjalista ds. ekologii i ochrony szaty roślinnej. Członek Pracowni na Rzecz Wszystkich Istot i Klubu Przyrodników oraz administrator grupy facebookowej Antropogeniczne zmiany klimatu i środowiska naturalnego i prowadzący blog „Klimat Ziemi”.

Martyna Jabłońska

Koordynatorka projektu, specjalistka Google Ads. Zajmuje się administacyjną stroną organizacji, współpracą pomiędzy organizacjami, grantami, tłumaczeniami, reklamą.

Przemysław Ćwik

Dziennikarz, autor, redaktor. Pisze przede wszystkim o zdrowiu. Publikował m.in. w Onet.pl i Coolturze.

Karolina Gawlik

Dziennikarka i trenerka komunikacji, publikowała m.in. w Onecie i „Gazecie Krakowskiej”. W tekstach i filmach opowiada o Ziemi i jej mieszkańcach. Autorka krótkiego dokumentu „Świat do naprawy”, cyklu na YT „Można Inaczej” i Kręgów Pieśni „Cztery Żywioły”. Łączy naukowe i duchowe podejście do zagadnień kryzysu klimatycznego.

Jakub Jędrak

Członek Polskiego Alarmu Smogowego i Warszawy Bez Smogu. Z wykształcenia fizyk, zajmuje się przede wszystkim popularyzacją wiedzy na temat wpływu zanieczyszczeń powietrza na zdrowie ludzkie.

Klaudia Urban

Z wykształcenia mgr ochrony środowiska. Od 2020 r. redaktor Odpowiedzialnego Inwestora, dla którego pisze głównie o energetyce, górnictwie, zielonych inwestycjach i gospodarce odpadami. Zainteresowania: szeroko pojęta ochrona przyrody; prywatnie wielbicielka Wrocławia, filmów wojennych, literatury i poezji.

Maciej Fijak

Redaktor naczelny SmogLabu. Z portalem związany od 2021 r. Autor kilkuset artykułów, krakus, działacz społeczny. Pisze o zrównoważonych miastach, zaangażowanym społeczeństwie i ekologii.

Sebastian Medoń

Z wykształcenia socjolog. Interesuje się klimatem, powietrzem i energetyką – widzianymi z różnych perspektyw. Dla SmogLabu śledzi bieżące wydarzenia, przede wszystkim ze świata nauki.

Tomasz Borejza

Zastępca redaktora naczelnego SmogLabu. Dziennikarz naukowy. Wcześniej/czasami także m.in. w: Onet.pl, Przekroju, Tygodniku Przegląd, Coolturze, prasie lokalnej oraz branżowej.