Udostępnij

Raport "Polskie przedszkola w smogu": więcej chorób i hospitalizacji dzieci

16.01.2024

„Polskie przedszkola w smogu” to najnowszy raport sporządzony przez Greenpeace i Fundację #13. Wynika z niego, że ogromna część polskich przedszkolaków oddycha trującym powietrzem. Przez to częściej choruje, a nawet trafia do szpitali.

To pierwsze takie badanie, w którym skupiono się na dzieciach do piątego roku życia i jednocześnie oszacowano wpływ smogu na ich zdrowie. Do analizy wykorzystano pomiary zanieczyszczeń z 2015 roku oraz lokalizację 11784 placówek.

Co z tego wynika?

To zależy od normy, jaką bierzemy pod uwagę. Polskie prawo dopuszcza, żeby w ciągu roku maksymalnie przez 35 dni występowały przekroczenia normy dobowej dla pyłu PM 10 (czyli 50 mikrogramów na metr sześcienny). Z kolei Światowa Organizacja Zdrowia zaleca, aby średnie dobowe stężenie nie przekraczało 50 mikrogramów na metr sześcienny więcej niż trzy razy w roku, a roczna średnia wynosiła nie więcej niż 20 μg/m3 w przypadku PM 10 i 10 μg/m3 w przypadku PM 2,5.
Jeśli weźmiemy więc pod uwagę polskie normy, okazuje się, że aż 7300 przedszkoli znajduje się w miejscach, gdzie stężenia pyłów były zbyt wysokie. To daje aż 62 proc. badanych miejsc.
Jeśli jednak skupimy się na ograniczeniach narzucanych przez WHO, okazuje się, że żadne przedszkole w Polsce nie znajduje się w bezpiecznej i wolnej od zanieczyszczeń lokalizacji.
To jednak nie koniec złych informacji – około tysiąca przedszkoli mieści się w tak bardzo zanieczyszczonych obszarach, że oddychanie w nich powietrzem zewnętrznym zwiększa ryzyko zapaleń płuc i oskrzeli o co najmniej 25 procent.
Najgorzej sytuacja wygląda na Śląsku. Tam najmniejsza liczba dni z przekroczonymi normami to 98, a największa 112. Niewiele lepiej jest w Małopolsce – od 77 do 94 dni ze zbyt dużym smogiem. Najlepiej jest w Lubuskiem. Tam jedynie przez 25-27 dni przekroczone były normy WHO. Dobrymi wynikami może pochwalić się też woj. zachodniopomorskie (27-29 dni) oraz pomorskie (24-27).
– Dzieci wdychają więcej zanieczyszczeń powietrza w przeliczeniu na masę ciała niż osoby dorosłe. Mają też nie w pełni wykształcony system odpornościowy, a ich płuca rosną i się rozwijają. Te czynniki w połączeniu z dużą aktywnością ruchową sprawiają, że podatność dzieci na zanieczyszczenia powietrza jest wyjątkowo duża – podkreśla pulmunolog, dr hab. Tadeusz Zielonka. Ekspozycja na zanieczyszczone powietrze w młodym wieku może skutkować przewlekłymi chorobami układu  oddechowego i krążenia w dorosłości. Bardzo prawdopodobne, że smog ma również wpływ na otyłość, zaburzenia rozwoju i późniejsze zachorowania na nowotwory.
Na Śląsku, w dniu z najgorszym stężeniem pyłów, ryzyko hospitalizacji dzieci z zapaleniem płuc rośnie o ok. 13 procent. W Małopolsce, na Mazowszu, Lubelszczyźnie, Dolnym Śląsku i Wielkopolsce takie ryzyko w najgorszym dniu jest większe o 8 procent . Województwa pomorskie i warmińsko-mazurskie mają najlepszy wynik – czyli 5 procent.
Przedstawiciele Greenpeace podkreślają, że sytuację z zanieczyszczeniem powietrza w Polsce mogłoby poprawić wprowadzenie przez rząd norm jakości węgla.
-Minister Energii Krzysztof Tchórzewski wykazuje się wyjątkową opieszałością i spóźnia się ze spełnieniem obietnicy w tej sprawie już o 250 dni! Niestety, w rezultacie polskie dzieci wychodząc z domu kolejną zimę będą narażone na kontakt ze smogiem. Tymczasem najgorszej jakości węgiel nie powinien być w ogóle sprzedawany i to wstyd, że musimy o tym jeszcze rozmawiać – mówi Marek Józefiak, koordynator kampanii Klimat i Energia w Greenpeace.
Cały raport można przeczytać TUTAJ
Zdjęcie: flickr.com.

Autor

Katarzyna Kojzar

Pisze o klimacie, środowisku, a czasami – dla odmiany – o kulturze. Absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego i Polskiej Szkoły Reportażu. Jej teksty ukazują się też m.in. w OKO.press i Wirtualnej Polsce.

Udostępnij

Zobacz także

Wspierają nas

Partner portalu

Joanna Urbaniec

Dziennikarka, fotografik, działaczka społeczna. Od 2010 związana z grupą medialną Polska Press, publikuje m.in. w Gazecie Krakowskiej i Dzienniku Polskim. Absolwentka Krakowskiej Szkoła Filmowej, laureatka nagród filmowych, dwukrotnie wyróżniona nagrodą Dziennikarz Małopolski.

Przemysław Błaszczyk

Dziennikarz i reporter z 15-letnim doświadczeniem. Obecnie reporter radia RMF MAXX specjalizujący się w tematach miejskich i lokalnych. Od kilku lat aktywnie angażujący się także w tematykę ochrony środowiska.

Hubert Bułgajewski

Ekspert ds. zmian klimatu, specjalizujący się dziedzinie problematyki regionu arktycznego. Współpracował z redakcjami „Ziemia na rozdrożu” i „Nauka o klimacie”. Autor wielu tekstów poświęconych problemom środowiskowym na świecie i globalnemu ociepleniu. Od 2013 roku prowadzi bloga pt. ” Arktyczny Lód”, na którym znajdują się raporty poświęcone zmianom zachodzącym w Arktyce.

Jacek Baraniak

Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego na kierunku Ochrony Środowiska jako specjalista ds. ekologii i ochrony szaty roślinnej. Członek Pracowni na Rzecz Wszystkich Istot i Klubu Przyrodników oraz administrator grupy facebookowej Antropogeniczne zmiany klimatu i środowiska naturalnego i prowadzący blog „Klimat Ziemi”.

Martyna Jabłońska

Koordynatorka projektu, specjalistka Google Ads. Zajmuje się administacyjną stroną organizacji, współpracą pomiędzy organizacjami, grantami, tłumaczeniami, reklamą.

Przemysław Ćwik

Dziennikarz, autor, redaktor. Pisze przede wszystkim o zdrowiu. Publikował m.in. w Onet.pl i Coolturze.

Karolina Gawlik

Dziennikarka i trenerka komunikacji, publikowała m.in. w Onecie i „Gazecie Krakowskiej”. W tekstach i filmach opowiada o Ziemi i jej mieszkańcach. Autorka krótkiego dokumentu „Świat do naprawy”, cyklu na YT „Można Inaczej” i Kręgów Pieśni „Cztery Żywioły”. Łączy naukowe i duchowe podejście do zagadnień kryzysu klimatycznego.

Jakub Jędrak

Członek Polskiego Alarmu Smogowego i Warszawy Bez Smogu. Z wykształcenia fizyk, zajmuje się przede wszystkim popularyzacją wiedzy na temat wpływu zanieczyszczeń powietrza na zdrowie ludzkie.

Klaudia Urban

Z wykształcenia mgr ochrony środowiska. Od 2020 r. redaktor Odpowiedzialnego Inwestora, dla którego pisze głównie o energetyce, górnictwie, zielonych inwestycjach i gospodarce odpadami. Zainteresowania: szeroko pojęta ochrona przyrody; prywatnie wielbicielka Wrocławia, filmów wojennych, literatury i poezji.

Maciej Fijak

Redaktor naczelny SmogLabu. Z portalem związany od 2021 r. Autor kilkuset artykułów, krakus, działacz społeczny. Pisze o zrównoważonych miastach, zaangażowanym społeczeństwie i ekologii.

Sebastian Medoń

Z wykształcenia socjolog. Interesuje się klimatem, powietrzem i energetyką – widzianymi z różnych perspektyw. Dla SmogLabu śledzi bieżące wydarzenia, przede wszystkim ze świata nauki.

Tomasz Borejza

Zastępca redaktora naczelnego SmogLabu. Dziennikarz naukowy. Wcześniej/czasami także m.in. w: Onet.pl, Przekroju, Tygodniku Przegląd, Coolturze, prasie lokalnej oraz branżowej.