Udostępnij

Większość Polaków popiera zgłaszanie służbom palenia śmieciami w piecu. Tak wynika z najnowszych badań

17.11.2020

60 proc. mieszkańców Polski uważa zgłaszanie przypadków łamania przepisów antysmogowych za akceptowalne społecznie i moralnie – wynika z badań Polskiego Instytutu Ekonomicznego. Większość nie akceptuje spalania niedozwolonych materiałów, choć z nieco większym pobłażaniem spotyka się korzystanie z urządzeń grzewczych, które nie spełniają norm. Z badań wynika, że wiedza na temat programów oferowanych przed rząd wciąż nie jest wystarczająca.

Polski Instytut Ekonomiczny postanowił zbadać postawy Polaków dotyczące problemu zanieczyszczeń powietrza*. Respondentów poproszono między innymi o ustosunkowanie się do kilku sytuacji związanych z jakością powietrza. Połowa badanych oceniała zachowania z perspektywy subiektywnie postrzeganych norm moralnych. Druga połowa dokonywała natomiast oceny z perspektywy oczekiwań społecznych.

Wśród badanych szczególny sprzeciw wzbudziła praktyka spalania w piecu niedozwolonych materiałów. W tym przypadku więcej Polaków osobiście potępia to zachowanie (ponad 80 proc.), nieco mniej spodziewa się podobnej oceny ogółu społeczeństwa (78 proc.). Z nieco większym poziomem akceptowalności spotkało się korzystanie z urządzeń grzewczych niespełniających norm. W tym przypadku moralnie potępiło ją 64 proc. Polaków, a 59 proc. uważa ją za nieakceptowalną społecznie.

Czytaj także: Smog skraca prognozowaną długość życia średnio o 2 lata. Bardziej niż HIV, wojna i używki

Zgłaszanie wymienionych zachowań odpowiednim organom popiera ponad 60 proc. badanych. Z podobną oceną spotkało się karanie mandatami właścicieli domów korzystających z niedozwolonych pieców (65 proc. pozytywnych ocen w obu perspektywach – moralnej i społecznej).

Problem z wiedzą na temat rządowych programów

„Połowa Polaków uważa, że jakość powietrza w kraju uległa pogorszeniu w ciągu dwóch ostatnich lat. Jedna trzecia dostrzega wzrost zanieczyszczeń w swoim otoczeniu. Blisko dwie trzecie Polaków w swoich codziennych decyzjach bierze pod uwagę wpływ zanieczyszczeń powietrza na zdrowie swoje i bliskich. Wielu z nich sprawdza informacje o jakości powietrza w okolicy” – mówi Agnieszka Wincewicz-Price, kierownik zespołu ekonomii behawioralnej Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

Czytaj także: Prezydent podpisał nowelizację wprowadzającą Centralną Ewidencję Emisyjności Budynków

Okazuje się jednak, że wiedza na temat rządowych programów wspierających poprawę jakości powietrza nie jest wystarczająca.

Ponad trzy czwarte badanych ma świadomość możliwości uzyskania dopłaty lub pożyczki na sfinansowanie wymiany przestarzałego urządzenia grzewczego. Wiedza na temat określonych programów wsparcia finansowego była jednak częściowa: Program Czyste Powietrze kojarzyło 44 proc. ogółu respondentów i tylko 50 proc. mieszkańców domów jednorodzinnych. Jeszcze mniej popularny okazał się program Stop Smog. Co ciekawe, jego znajomość częściej wykazywali mieszkańcy bloków, którzy nie są jego adresatami.

_

* Badanie przeprowadzono w grudniu 2019 roku na reprezentatywnej próbie 1965 dorosłych mieszkańców Polski.

Polski Instytut Ekonomiczny to publiczny think tank, podlegający Prezesowi Rady Ministrów. Powstał w 2018 roku, po zlikwidowaniu Instytutu Badań Rynku, Konsumpcji i Koniunktur – Państwowego Instytutu Badawczego.

_

Z całością raportu PIE można zapoznać się tutaj.

Źródło: Polski Instytut Ekonomiczny

Zdjęcie: Shutterstock/Aliaksander Karankevich

Autor

Sebastian Medoń

Z wykształcenia socjolog. Interesuje się klimatem, powietrzem i energetyką – widzianymi z różnych perspektyw. Dla SmogLabu śledzi bieżące wydarzenia, przede wszystkim ze świata nauki.

Udostępnij

Zobacz także

Wspierają nas

Partner portalu

Joanna Urbaniec

Dziennikarka, fotografik, działaczka społeczna. Od 2010 związana z grupą medialną Polska Press, publikuje m.in. w Gazecie Krakowskiej i Dzienniku Polskim. Absolwentka Krakowskiej Szkoła Filmowej, laureatka nagród filmowych, dwukrotnie wyróżniona nagrodą Dziennikarz Małopolski.

Przemysław Błaszczyk

Dziennikarz i reporter z 15-letnim doświadczeniem. Obecnie reporter radia RMF MAXX specjalizujący się w tematach miejskich i lokalnych. Od kilku lat aktywnie angażujący się także w tematykę ochrony środowiska.

Hubert Bułgajewski

Ekspert ds. zmian klimatu, specjalizujący się dziedzinie problematyki regionu arktycznego. Współpracował z redakcjami „Ziemia na rozdrożu” i „Nauka o klimacie”. Autor wielu tekstów poświęconych problemom środowiskowym na świecie i globalnemu ociepleniu. Od 2013 roku prowadzi bloga pt. ” Arktyczny Lód”, na którym znajdują się raporty poświęcone zmianom zachodzącym w Arktyce.

Jacek Baraniak

Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego na kierunku Ochrony Środowiska jako specjalista ds. ekologii i ochrony szaty roślinnej. Członek Pracowni na Rzecz Wszystkich Istot i Klubu Przyrodników oraz administrator grupy facebookowej Antropogeniczne zmiany klimatu i środowiska naturalnego i prowadzący blog „Klimat Ziemi”.

Martyna Jabłońska

Koordynatorka projektu, specjalistka Google Ads. Zajmuje się administacyjną stroną organizacji, współpracą pomiędzy organizacjami, grantami, tłumaczeniami, reklamą.

Przemysław Ćwik

Dziennikarz, autor, redaktor. Pisze przede wszystkim o zdrowiu. Publikował m.in. w Onet.pl i Coolturze.

Karolina Gawlik

Dziennikarka i trenerka komunikacji, publikowała m.in. w Onecie i „Gazecie Krakowskiej”. W tekstach i filmach opowiada o Ziemi i jej mieszkańcach. Autorka krótkiego dokumentu „Świat do naprawy”, cyklu na YT „Można Inaczej” i Kręgów Pieśni „Cztery Żywioły”. Łączy naukowe i duchowe podejście do zagadnień kryzysu klimatycznego.

Jakub Jędrak

Członek Polskiego Alarmu Smogowego i Warszawy Bez Smogu. Z wykształcenia fizyk, zajmuje się przede wszystkim popularyzacją wiedzy na temat wpływu zanieczyszczeń powietrza na zdrowie ludzkie.

Klaudia Urban

Z wykształcenia mgr ochrony środowiska. Od 2020 r. redaktor Odpowiedzialnego Inwestora, dla którego pisze głównie o energetyce, górnictwie, zielonych inwestycjach i gospodarce odpadami. Zainteresowania: szeroko pojęta ochrona przyrody; prywatnie wielbicielka Wrocławia, filmów wojennych, literatury i poezji.

Maciej Fijak

Redaktor naczelny SmogLabu. Z portalem związany od 2021 r. Autor kilkuset artykułów, krakus, działacz społeczny. Pisze o zrównoważonych miastach, zaangażowanym społeczeństwie i ekologii.

Sebastian Medoń

Z wykształcenia socjolog. Interesuje się klimatem, powietrzem i energetyką – widzianymi z różnych perspektyw. Dla SmogLabu śledzi bieżące wydarzenia, przede wszystkim ze świata nauki.

Tomasz Borejza

Zastępca redaktora naczelnego SmogLabu. Dziennikarz naukowy. Wcześniej/czasami także m.in. w: Onet.pl, Przekroju, Tygodniku Przegląd, Coolturze, prasie lokalnej oraz branżowej.