Udostępnij

Smolista czerń na płucach w gminie Czerwionka-Leszczyny. To chyba rekord

07.01.2022

Zobacz, czym oddychasz to inicjatywa Polskiego Alarmu Smogowego. W ramach akcji mobilny model ludzkich płuc trafia do 40 mniejszych gmin i miejscowości, w których zazwyczaj nie ma oficjalnych stacji pomiarowych. Tym razem płuca dotarły do gminy Czerwionka-Leszczyny w województwie śląskim. Po dwóch tygodniach ich kolor może działać na wyobraźnię. „To smolista maź, którą ciężko potem zmyć z rąk, która zostaje też w naszych płucach” – mówią lokalni działacze.

Czerwionka-Leszczyny to śląskie miasto położone w powiecie rybnickim, 12 kilometrów od Rybnika. Zamieszkuje je około 30 tysięcy mieszkańców. 15 grudnia na parkingu przy lokalnym Centrum Kulturalnym stanęła instalacja z mobilnymi płucami. Ich śnieżnobiały kolor nie zapowiadał tego, co zobaczyliśmy dwa tygodnie później.

Kilkanaście dni „filtrowania” powietrza pokazały mieszkańcom, czym oddychają na co dzień. Oprócz wizualnej prezentacji i zmieniającej się barwy „płuc”, instalacja prezentowała także aktualne odczyty jakości powietrza pyłów PM10 i PM2.5

Czytaj także: „Małopolska bez smogu”: sprawdzono powietrze w „obwarzanku”, na Podhalu i w uzdrowiskach

 class=
Mobilne płuca w dniu rozpoczęcia akcji, fot. UGiM Czerwionka-Leszczyny

Smolista maź, która zostaje w płucach

Kolor „płuc” stał się gorącym tematem dyskusji w mieście i lokalnych mediach. Gmina Czerwionka-Leszczyny nadal ma problem z jakością powietrza. Przedstawiciel działaczy antysmogowych z tej gminy podkreśla wagę inicjatywy:

– Razem z grupą znajomych próbujemy na wszelakie sposoby zmienić coś w naszej okolicy. Wiele osób jest zszokowanych, gdy widzą kolor płuc. O inicjatywie można usłyszeć też w radiu, telewizji czy lokalnych mediach. Dzięki temu rośnie świadomość problemu, tego, że ten smog jest i dotyka nas wszystkich – mówi w rozmowie z redakcją Leszek Szejka z lokalnego alarmu smogowego.

Według Szejki dzięki takim inicjatywom powoli zmienia się mentalność ludzi, szczególnie na Śląsku, który jest kolebką górnictwa. – Widzimy, że przez dwa tygodnie coś białego zmienia się w czerń. Jeżeli dotknie się tych płuc to okazuje się, że jest to smolista maź, którą ciężko potem zmyć z rąk. Można sobie wyobrazić, że my to samo wdychamy, i to po części zostaje w naszych płucach.

Takiego koloru jeszcze nie było

Ewa Lutomska z Polskiego Alarmu Smogowego, która koordynuje akcję przyznaje: – Obraz płuc z z gminy Czerwionka – Leszczyny jest przerażający. W ciągu kilkunastu dni instalacja zmieniła kolor na smolisto- czarny. Jak dodaje działaczka taki jest cel inicjatywy: pokazać mieszkańcom, jak bardzo zanieczyszczonym powietrzem oddychają.

– Trzeba przyznać, że w tym sezonie nie obserwowaliśmy jeszcze takiego efektu. Pomyślmy, jak wyglądają płuca mieszkańców, którzy takim powietrzem oddychają cale życie. Może dzięki tej kampanii zdecydują się na dotację, wymianę kotła i rezygnację z ogrzewania węglowego. – mówi Lutomska w rozmowie ze SmogLabem.

W sens akcji wierzy również Emil Nagalewski, działacz antysmogowy z Rybnika, czyli sąsiad Czerwionki-Leszczyn. – Już po kilku dniach było widać, że nie jest dobrze. Ten kolor się zmieniał, a jego intensywność z końcem pomiarów była jeszcze większa – podkreśla aktywista.

Według Nagalewskiego taka wizualna prezentacja jakości powietrza dociera do ludzi. – Jeszcze rok temu powiedziałbym, że najważniejsze są apele, twarde dane i liczby. Jednak po tym co się stało z płucami w Rybniku, jakie poruszenie one wywołały – zmieniłem zdanie. Te płuca zrobiły wielkie wrażenie i poruszyły sporą część rybnickiej społeczności. – wskazuje rybnicki działacz.

Czerwionka-Leszczyny zapowiada kontrole

Urząd miejski informując o wynikach akcji na swojej stronie przypomina także o uchwale antysmogowej, która obowiązuje od 1 stycznia 2022 roku. – Wraz z wejściem w życie przepisów uchwały antysmogowej Straż Miejska w Czerwionce-Leszczynach wraz z pracownikami Wydziału zarządzania kryzysowego i ochrony środowiska prowadzić będzie wzmożone kontrole – czytamy na stronie urzędu.

Sprawdzany będzie rodzaj zastosowanego źródła ciepła, jakość spalanych paliw. Kontrolerzy będą także badać czy w paleniskach nie pali się nielegalnie odpadami.

Uchwała antysmogowa dla woj. śląskiego zakłada, że do 2028 roku całe województwo przejdzie na ogrzewanie kotłami najwyższej klasy lub odnawialnymi źródłami energii, pompami ciepła i gazem. Pierwsze przepisy obowiązują już od stycznia 2022 roku. Od tego momentu obowiązuje zakaz używania kotłów wyprodukowanych przed 2012 rokiem.

Czytaj także: Śląskie kopciuchy od kilku dni nielegalne. Drony już latają nad Rybnikiem

Autor

Maciej Fijak

Krakus, działacz społeczny. Pisze o zrównoważonych miastach, zaangażowanym społeczeństwie i ekologii. Naukowo zajmuje się m.in. międzynarodową ochroną środowiska. Uczestnik European Green Activism Training 2020, członek Akcji Ratunkowej dla Krakowa. Po godzinach przemierza Kraków wzdłuż i wszerz – pieszo lub na dwóch kółkach. Najczęściej spotykany w krakowskim Podgórzu.

Udostępnij

Zobacz także

Wspierają nas

Partner portalu

Partner cyklu "Miasta Przyszłości"

Partner cyklu "Żyj wolniej"

Partner naukowy

Joanna Urbaniec

Dziennikarka, fotografik, działaczka społeczna. Od 2010 związana z grupą medialną Polska Press, publikuje m.in. w Gazecie Krakowskiej i Dzienniku Polskim. Absolwentka Krakowskiej Szkoła Filmowej, laureatka nagród filmowych, dwukrotnie wyróżniona nagrodą Dziennikarz Małopolski.

Przemysław Błaszczyk

Dziennikarz i reporter z 15-letnim doświadczeniem. Obecnie reporter radia RMF MAXX specjalizujący się w tematach miejskich i lokalnych. Od kilku lat aktywnie angażujący się także w tematykę ochrony środowiska.

Hubert Bułgajewski

Ekspert ds. zmian klimatu, specjalizujący się dziedzinie problematyki regionu arktycznego. Współpracował z redakcjami „Ziemia na rozdrożu” i „Nauka o klimacie”. Autor wielu tekstów poświęconych problemom środowiskowym na świecie i globalnemu ociepleniu. Od 2013 roku prowadzi bloga pt. ” Arktyczny Lód”, na którym znajdują się raporty poświęcone zmianom zachodzącym w Arktyce.

Jacek Baraniak

Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego na kierunku Ochrony Środowiska jako specjalista ds. ekologii i ochrony szaty roślinnej. Członek Pracowni na Rzecz Wszystkich Istot i Klubu Przyrodników oraz administrator grupy facebookowej Antropogeniczne zmiany klimatu i środowiska naturalnego i prowadzący blog „Klimat Ziemi”.

Martyna Jabłońska

Koordynatorka projektu, specjalistka Google Ads. Zajmuje się administacyjną stroną organizacji, współpracą pomiędzy organizacjami, grantami, tłumaczeniami, reklamą.

Przemysław Ćwik

Dziennikarz, autor, redaktor. Pisze przede wszystkim o zdrowiu. Publikował m.in. w Onet.pl i Coolturze.

Karolina Gawlik

Dziennikarka i trenerka komunikacji, publikowała m.in. w Onecie i „Gazecie Krakowskiej”. W tekstach i filmach opowiada o Ziemi i jej mieszkańcach. Autorka krótkiego dokumentu „Świat do naprawy”, cyklu na YT „Można Inaczej” i Kręgów Pieśni „Cztery Żywioły”. Łączy naukowe i duchowe podejście do zagadnień kryzysu klimatycznego.

Jakub Jędrak

Członek Polskiego Alarmu Smogowego i Warszawy Bez Smogu. Z wykształcenia fizyk, zajmuje się przede wszystkim popularyzacją wiedzy na temat wpływu zanieczyszczeń powietrza na zdrowie ludzkie.

Klaudia Urban

Z wykształcenia mgr ochrony środowiska. Od 2020 r. redaktor Odpowiedzialnego Inwestora, dla którego pisze głównie o energetyce, górnictwie, zielonych inwestycjach i gospodarce odpadami. Zainteresowania: szeroko pojęta ochrona przyrody; prywatnie wielbicielka Wrocławia, filmów wojennych, literatury i poezji.

Maciej Fijak

Redaktor naczelny SmogLabu. Z portalem związany od 2021 r. Autor kilkuset artykułów, krakus, działacz społeczny. Pisze o zrównoważonych miastach, zaangażowanym społeczeństwie i ekologii.

Sebastian Medoń

Z wykształcenia socjolog. Interesuje się klimatem, powietrzem i energetyką – widzianymi z różnych perspektyw. Dla SmogLabu śledzi bieżące wydarzenia, przede wszystkim ze świata nauki.

Tomasz Borejza

Zastępca redaktora naczelnego SmogLabu. Dziennikarz naukowy. Wcześniej/czasami także m.in. w: Onet.pl, Przekroju, Tygodniku Przegląd, Coolturze, prasie lokalnej oraz branżowej.